Muzeum
Budownictwa Ludowego
Olsztynecki skansen należy do najstarszych w Polsce.
Jego początki sięgają 1909 roku, kiedy to władze Królewca podjęły
decyzję o stworzeniu muzeum na wolnym powietrzu.Poczynając od 1910 roku zbudowano 24
obiekty architektury i dwa archeologiczne.
Wśród zabytków budownictwa ludowego połowę stanowiła zabudowa z
Małej Litwy, bardzo skromnie reprezentowane były Mazury i Sambia.
Wiosną 1937 roku zarząd administracyjny prowincji wschodniopruskiej
zdecydował przenieść muzealne obiekty z Królewca pod Olsztynek. Wiązało się to z
istnieniem w okolicach Olsztynka pomnika
"Tannenberg", który stał się miejscem masowych wycieczek z całej Rzeszy.
Przyszłe muzeum miało jeszcze bardziej podnieść atrakcyjność Olsztynka, a zarazem
mogło liczyć na znaczną frekwencję zwiedzających.
Po wojnie skansen pozostał przez kilka lat bez stałej opieki. Wtedy to
uległy rozproszeniu eksponaty, a w obiektach architektonicznych powstały liczne
uszkodzenia.
Pod koniec lat czterdziestych przystąpiono do prac zabezpieczających i
remontowo-konserwatorskich, które trwały do połowy lat pięćdziesiątych. W 1962 roku
powstał Park Etnograficzny jako Oddział Muzeum Mazurskiego w Olsztynie. Wraz z
postępującą budową powstały warunki do przekształcenia skansenu, z dniem 1 stycznia
1969 roku, w placówkę autonomiczną pod nazwą Muzeum Budownictwa Ludowego Park
Etnograficzny w Olsztynku.
Olsztynecki Park Etnograficzny, usytuowany na północnych obrzeżach
miasta, zajmuje obszar 39 ha. Lokalizacja Muzeum okazała się niezwykle trafną, a teren
jest w mikroskali odzwierciedleniem środowiska przyrodniczego Warmii i Mazur. Jest bowiem
pięknie urzeźbiony, skrajem przepływa rzeczka Jemiołówka, są też oczka wodne, oazy
leśne i bagienne, pola uprawne, łąki kośne i pastwiska. Do tego ożywiająca krajobraz
zwierzyna: konie, w tym koniki polskie z rodziny tarpanów, krowy, kozy, owce, króliki,
ptactwo.
O merytorycznej wartości Muzeum w największym stopniu stanowią zasoby
zbiorów i ich różnorodność. Zgromadzono je w czterech działach: Architektury,
Kultury Materialnej, Sztuki Ludowej i Folkloru oraz w Bibliotece i Archiwum.Na zbiory MBL
składają się:- budownictwo ludowe (wraz z małą architekturą) - ponad 50 obiektów-
muzealia prezentujące kulturę materialną - ponad 8000 obiektów,- prace twórców
ludowych i rękodzieło - ponad 2000 obiektów,- zbiory biblioteczne - ponad 6000
woluminów.
Obiekty budownictwa ludowego pochodzące z Warmii, Mazur, Powiśla,
Barcji, Sambii i Małej Litwy zwanej również Pruską Litwą, są niezwykle
zróżnicowane architektonicznie, tworząc jeden z najciekawszych zespołów
skansenowskich w Polsce. Prezentują różne funkcje: domy mieszkalne, obiekty
inwentarskie i gospodarcze, sakralne i "przemysłowe", na przykład młyn wodny,
4 wiatraki, olejarnia, kuźnia, wędzarnia i garncarnia.
|
 |
